Białka Budowa Tworzą je następujące pierwiastki chemiczne: C, N, O, H. Tworzą one podstawową jednostkę strukturalną białek - aminokwasy. Dwadzieścia aminokwasów buduje białko zwierzęce, osiemnaście białko roślinne, człowiek jest...
Dąb rośnie we wsi Bartków w dawnym województwie kieleckim (aktualnie świętokrzyskim), w Górach Świętokrzyskich. Dąb Bartek, jedno z najstarszych drzew w Polsce, mający według szacunków około 1200 lat. W 1991 został uszkodzony przez piorun. Obwód...
APARAT GOLDIEGO Aparaty Golgiego są powszechnym składnikiem komórek eukariotycznych. Ich specyficzną cechą jest to, iż posiadają zdolność do redukcji azotanu (V) srebra (I). cecha ta umożliwiła ich odkrycie. Dokonał tego pan Camillo Golgi 1891...
KOMÓRKA to podstawowy element każdego organizmu, zdolny do oddychania, odżywiania, rozmnażania, wzrostu. Wielkość i kształt komórek są różne. Każda komórka jest zbudowana z 2 składników - ściany komórkowej i protoplastu. Protoplast jest...
Tkanka łączna charakteryzuje się obfitą substancją międzykomórkową. Zależnie od stopnia jej uwodnienia i liczby występujących w niej komórek, tkanka łączna może być płynna lub stała. Tkanką łączną płynną jest krew, a stałą - tkanka chrzęstna,...
Hormony: substancje wytwarzane w jednych częściach ciała, a wywierające wpływ na komórki, tkanki i narządy w innych częściach ciała. Pobudzają komórki docelowe do swoistej reakcji, u której podłoża leży zmiana metabolizmu komórki. Hormony...
1. Aparat Golgiego Aparat Golgiego modyfikuje, sortuje i pakuje białka oraz lipidy przeznaczone do wydzielania poza komórkę lub transportu do innych organelli. Uczestniczy w syntezie niektórych cząsteczek oraz magazynuje i przetwarza różne...
HISTORIA DELFINÓW Delfiny, tak jak my, były kiedyś ssakami lądowymi. Pierwsze znane świadectwa istnienia waleni sięgają 2200 lat przed naszą erą. Są to rysunki skalne, odnalezione w północnej Norwegii. W przeszłości delfiny otaczano czcią...
Kwiat i Owoc Około 130 milionów lat temu pojawiły się pierwsze rośliny kwiatowe. W ciągu następnych 40 milionów lat stały się one najdoskonalszymi roślinami na Ziemi, takimi są też i dzisiaj. Rośliny kwiatowe odniosły taki sukces ewolucyjny,...
Hormony Człowieka PODWZGÓRZE I PRZYSADKA MÓZGOWA Podwzgórze produkuje neurohormony tzw. Statyny i liberyny, które pobudzają przysadkę mózgową do wydzielania jej hormonów. Ponadto Podwzgórze produkuje wazopresynę i oksytocynę....
Tkanką nazywamy grupę komórek które pełnią określoną funkcje w organizmie. Komórki tworzące tkankę mają najczęściej wspólne pochodzenie i zbliżoną budowę. Komórki roślinne połączone są cukrowcami które spajają ściany komórek. Wyróżniamy tkanki...
Ucho pełni dwie kluczowe funkcje: 1. Narząd słuchu – odbiera fale dźwiękowe. 2. Narząd równowagi – monitoruje zmiany położenia całego ciała lub jego części. Ucho składa się z trzech podstawowych części: 1. Ucho Zewnętrzne...
Zależność lekowa jest to stan wywołanym dłuższym okresem przyjmowania lek (nadużywanie leków lub innej substancji chemicznej). Lek powoduje przestrojenie czynności psychicznych, fizycznych oraz somatycznych do tego stopnia, że nagłe jego...
Plemniki – proces powstawania to spermatogeneza. Produkcja rozpoczyna się w okresie dojrzewania i trwa do śmierci. Powstają na skutek podziałów mitotycznych komórek płciowych tzw spermatogonii (nabłonek rozrodczy wyścielający wnętrze jądra), a...
1.Do pierścienic zaliczamy: -Skąposzczety(dżdżownica) -Wieloszczety (nereida) -pijawki (pijawka lekarska) 2.Środowiskiem życia pierścienic są: -gleba -woda 3.Charakterystyczne cechy budowy morfologicznej pierścienic: -Ciało podzielone na segmenty...
Jedną z największych sprzeczności tkwiących w naturze ludziej jest to, że cenimy sobie tylko te rzeczy, których nam brakuje. Wodę doceniamy dopiero wtedy, gdy wysychają studnie. A wysychają nie tylko na terenach podatnych na suszę, ale również...
Węglowodany - inaczej sacharydy lub potocznie cukry to związki organiczne - wielowodorotlenowe alkohole składające się z węgla, wodoru i tlenu. Znajdują się we wszystkich powszechnie występujących roślinach: zbożach, ziemniakach, roślinach...
1.Tkanka - zespół komórek o podobnej budowie i czynnościach życiowych. 2.Podział tkanek zwierzęcych: a)tkanka nerwowa - odbiera bodźce ze środowiska zewnętrznego i wewnętrznego.Podstawową jednostką budującą tkankę nerwową jest komórka nerwowa...
CECHY SSAKóW UMOZLIWIAJACE UTRZYMANIE STALEJ TEMPERATURY CIALA ~budowa skóry- przed utratą ciepla zabezpiecza zwierze pokrywa włosowa (sierść, zaś przed przegrzaniem chroni je obecność w skórze gruczołów potowych, które pozwalają na obniżenie...
Rośliny nasienne - Posiadają łodygi i korzenia zdolne do przyrostu wtórnego na grubość - Posiadają żeński organ rozrodczy jakim jest zalążek który po zapłodnieniu przekształca się w nasiona - Obejmują grupy: Nagonasiennych i Okrytonasiennych...
Nauka o antropogenezie stawia sobie za cel odtworzenie historii ewolucyjnej współczesnego gatunku Homo sapiens (człowiek rozumny). Nie chodzi tu przy tym jedynie o znalezienie i ustawienie we właściwej kolejności kopalnych przodków człowieka...
Kolebką ludzkości jest Afryka, gdzie kiedyś żyli wspólni przodkowie człowieka i małp człekokształtnych. Bodźcem dla rozdzielenia się linii ewolucyjnych było zróżnicowanie klimatu Afryki, związane z wypiętrzeniem pasm górskich wielkiego rowu...
1. Klasyfikacja organizmów Podstawy taksonomii - Historyczne i współczesne systemy klasyfikowania organizmów - Botanika i zoologia - klasyczne dziedziny biologii - Metody badania rozwoju życia na Ziemi 2. Bakterie Bakterie - pierwsze...
Botanika - morfologia i anatomia roślin. Botanika morfologia i anatomia. 1. Budowa zarodka. Zarodkiem nazywamy młody, niedojrzały organizm roślinny we wczesnym stadium rozwojowym, w którym nie jest on jeszcze samodzielny, lecz zależny od...
SEGREGACJA ODPADÓW Istnieją dwa podstawowe modele segregacji odpadów: 1. selektywna zbiórka odpadów (odpady zbierane do oddzielnych, specjalnie do tego celu przeznaczonych pojemników, worków, przyjmowane do punktów skupu...
Żółta rasa człowieka-dzieli się na azjatycką, eskimoską, indiańską i oceaniczną (Polinezyjczycy i Mikronezyczycy).Najpierw wschodniej i środkowej Azji, skąd rozprzestrzeniła się na obie Ameryki. Tam została jednak wyparta i wyniszczona przez...
W procesie rozmnażania ptaków można wyróżnić kilka podstawowych faz: - wzajemne poszukiwanie obu płci , - zaloty (wydawanie odgłosów, tańce godowe...), - łączenie się w pary , - budowa gniazda , - złożenie i wysiadywanie jaj , -...
Oddychanie komórkowe - zachodzi w mitochondriach, w dzień i w nocy - polega na utlenianiu glukozy, która rozkłada się na dwutlenek węgla i wodę - powstaje energia zgromadzona w ATP - nosnik energii - zachodzi wieloetapowo Reakcja...
Układ krwionośny człowieka jest układem zamkniętym , co oznacza, że krew krąży w systemie naczyń krwionośnych, a serce jest pompą, która wymusza nieustanny obieg krwi. Naczynia to żyły, tętnice oraz naczynia włosowate. Krew wypływa z serca...
Zanim przejdę do omawiania samego procesu rozmnażania, omówię budowę morfologiczną kwiatu. Kwiat osadzony jest na szypółce kwiatowej, która w górnej części tworzy dno kwiatowe. (kwiaty bezszypółkowe to kwiaty siedzące). Części kwiatu możemy...
Ptaki dzielimy na osiadłe - pozostające na danym terenie przez cały rok i zmieniające miejsce pobytu tylko w granicach rewiru żerowania oraz wędrowne, które przemieszczają się okresowo z jednego terenu na inny. Przyczyną wędrówek ptaków jest...
Co to jest? Piramida przedstawia zasady prawidłowego odżywiania. Informuje o tym, ile porcji różnych grup produktów powinno znaleźć się w posiłkach, które zjadamy w ciągu dnia. Przy czym obowiązuje zasada, że to co najważniejsze w racjonalnym...
Wiewiórka jest przystosowana do życia na drzewach. Kończyny zakończone ostrymi pazurkami. Jest zwinna i lekka. Długi ogon pomaga w utrzymywaniu równowago w czasie skoków z gałęzi na gałąź. Ma rudą barwę, odżywia się głównie orzechami. Czasem w...
Monosacharydy cukry proste, jednocukry Glukoza- występowanie: owoce, winogrona, miód. Fruktoza,- czyli cukier owocowy Ryboza- Występuje głównie w kwasach nukleinowych Galaktoza- występuje w postaci składnika cukru mlekowego oraz składnika...
1.TkAnKi TwÓrCzE- maja zdolność do ciągłych podziałów. a.)pierwotna tkanka twórcza.. w stozkach wzrostu, korzenia, i łodygi b.)tkanka twórcza wtórna.. (miazga) umożliwia przyrost na grubość 2.TkAnKi StAłe- nie maja zdolności do podziału...
GENETYKA-nauka o dziedziczności i zmienności. RODZAJE ZMIENNOŚCI: a)niedziedziczna(fluktuacyjna, modyfikacyjna, środowiskowa)np. sosna rosnąca w różnych warunkach:nad morzem, w głębi lądu, w górach. Strzałka wodna mająca 3 rodzaje liści[rys.1]...
Tasiemce są płazińcami, czyli robakami płaskimi. W budowie ich ciała obok ektodermy i entodermy uczestniczy także trzecia warstwa komórek zarodkowych - mezoderma (trójwarstwowce). Z mezodermy zbudowana jest większa część ciała i z niej tworzy...
Protisty - jedno z pięciu wyróżnianych obecnie królestw organizmów żywych, obejmujące te eukarionty, które pozostały po wyłączeniu organizmów zaliczonych do zwierząt, roślin i grzybów. Nie istnieje żadna zaawansowana ewolucyjnie cecha, która...
Glonami zwyczajowo określa się dość daleko spokrewnione grupy organizmów samożywnych ( wszystkie zawierają chlorofil i przeprowadzają fotosyntezę ) o stosunkowo prostej budowie ciała. Ich życie jest związane ze środowiskiem wodnym, choć niektóre...
Wszystkie procest chemiczne i związane a nim przemiany energetyczne, zachodzace w karzdej żywej komórce nazywamy przemiana materii(maetabolizne). Metabolisty-słowo pocgodzenia greskiego, metabole-przemiana. Na przemianę materii składają się dwa...
Skóra - Osłona pokrywająca całą powierzchnię ciała, tzw. powłoka wspólna, składa się z powłoki właściwej, czyli skóry i jej przydatków. Do przydatków zalicza się: gruczoły skóry, włosy, paznokcie. Skóra jest narządem o budowie złożonej,...
- spotykamy je na jałowych wydmach, gdzie utrwalają ruchome podłoże i biorą istotny udział w procesie glebotwórczym. - przeciwdziałają erozji - na skałach, obok porostów, są organizmami pionierskimi, przygotowującymi podłoże dla innych roślin -...
Cóż jest piękniejsze niż kasztanowiec. Jest on masywnym drzewem, które rośnie najczęściej w naszych parkach i miejskich skwerach. Z grubego pnia pokrytego szorstką, brązową korą wyrastają potężne konary. Tworzą one rozłożystą, zieloną koronę, w...
G r z y b y- to w większości organizmy lądowe żyjące w miejscach wilgotnych. Wiele jednak grzybów żyje w wodach słodkich i słonych. Ze względu na budowę dzielimy je w następujący sposób: Grzyby Jednokomórkowe wielokomórkowe pleśniak...
ODRUCH BEZWARUNKOWY - do jego wystąpienia nie są potrzebne żadne dodatkowe warunki. Są to ruchy wrodzone, ich obecność jest taka sama charakterystyczna cecha. ODRUCH WARUNKOWY - nie posiadają genetycznie zaprogramowanych szlaków nerwowych,...
Płazy , poza nielicznymi wyjątkami są zwierzętami czworonożnymi o wydłużonej budowie ciała , jak na przykład traszki i salamandry , które mają ogon , albo tez o budowie krępej , jak na przykład żaby i ropuchy , które są bezogonowe . Niektóre z...
Funkcje nabłonków - Oddzielają nasz organizm od środowiska - Pozwalają na wymianę gazową - Zabezpieczają przed utratą wody - Ułatwiają odbiór bodźców ze świata zewnętrznego - Wyściełają narządy i jamy ciała Tkanka nabłonkowa...
Są grupą lądowych roślin organowych, obejmujących klasy: paprocie, widłakowe, skrzypowe oraz wymarłe psylofity. U paprotników występuje w rozwoju przemiana pokoleń z drobnym gametofitem, nazywanym przedroślem. Psylofity. Wymarłe paprotniki...