Przydatność 65%

Zjednoczenie państwa polskiego na przełomie XIII/XIV wieku

Autor: bogdmich1

PRZYCZYNY ZJEDNOCZENIA POLSKI

- osłabione państwo było napadane przez: Mongołów, Krzyżaków, Brandenburczyków i Czechów
- do zjednoczenia dążył Kościół Katolicki (granice diecezji nie pokrywały się z granicami dzielnic)
- o zjednoczenie zabiegali też mieszczanie, którym granice i cła utrudniały handel
- wspólny język, kultura i tradycja (poczucie polskości)
- kult wspólnych świętych (św. Stanisław, św. Wojciech)
- obawa przed wzrostem znaczenia Niemców, którzy przeważali wśród mieszczan i wyższego duchowieństwa
- rozwój wielkich majątków rycerskich (szlacheckich), których nie ograniczały granice dzielnic

PIERWSZE PRÓBY ZJEDNOCZENIA PAŃSTWA:

- Leszek Czarny – skupił w swoim ręku Małopolskę, ziemię łęczycko- sieradzką oraz Mazowsze
- Henryk Probus – książę wrocławski, który przejął ziemie po Leszku Czarnym
- Przemysł II – zjednoczył Wielkopolskę (dziedziczną) i Pomorza Gdańskie (na mocy układu z 1282 z Mszczujem II), koronował się na króla Polski w 1295 jednak władał tylko kilka miesięcy zamordowany z inspiracji Brandenburgii w Rogoźnie
- Wacław II król Czech – objął Wielkopolskę, dążył do scalenia ziem polskich, Koronował się na króla Polski w 1300 r. W międzyczasie władzę w Polsce próbował objąć Łokietek. Przegrał jednak rywalizację z Wacławem II,. Został wówczas zmuszony do ucieczki za granicę.
- Wacław III – syn Wacława II panował krótko po swoim ojcu (zamordowany w Ołomuńcu)
- Władysław Łokietek powrócił i stanął na czele państwa polskiego dopiero po śmierci Wacława III – w 1306r.

PANOWANIE WŁADYSŁAWA ŁOKIETKA

- zajął Kraków, odzyskał ziemię sieradzką i łęczycką, zajął Pomorze Gdańskie.
- podjął wojnę z biskupem krakowskim Janem Muskatą
- stłumił bunt mieszczan krakowskich pod przywództwem wójta Alberta (1311).
- podporządkował sobie Wielkopolskę
- Podjął starania w Stolicy Apostolskiej o otrzymanie zgody na koronację, które przyniosły pozytywny skutek, w 1320 koronował się na króla Polski.
- Krzyżacy wezwani do pomocy pobili Brandenburczyków, sami zajęli jednak Gdańsk (1308), a w rok później całe Pomorze Gdańskie.
- Postępowanie procesowe prowadzone przed sądem papieskim w sprawie zwrotu Pomorza Gdańskiego zakończyło się korzystnym dla Polski wyrokiem. Nie został on jednak wykonany przez Krzyżaków.
- Prowadzona wojna z Krzyżakami, mimo zwycięstwa pod Płowcami (1331), dowiodła jednak ogólnej słabości militarnej strony polskiej. Król zmuszony został do oddania Krzyżakom Kujaw i ziemi dobrzyńskiej.

STRATY TERYTORIALNE POLSKI OKRESU ROZBICIA DZIELNICOWEGO:

- Pomorze Zachodnie – od XII w. przechodziło panowanie Niemiec, Danii, Brandenburgii a nawet Szwecji
- Pomorze Gdańskie W 1308 r. zajęte podstępnie prze Krzyżaków
- Ziemia chełmińska – nadana Krzyżakom w 1226 przez Konrada Mazowieckiego
- Mazowsze – dostało się pod zwierzchność lenną Luksemburgów czeskich w 1329 r. Pod kontrolę Polski przeszło za czasów Kazimierze Wielkiego
- Ziemia lubuska- utracona na rzecz Brandenburgii przez Bolesława Rogatkę
- Nowa Marchia (z Santokiem) – utracona na rzecz Brandenburgii w wyniku stopniowego podboju
- Śląsk – utracony w latach 1327 – 1331 na rzecz Jana Luksemburskiego

PRACA DOMOWA: Wyjaśnij pojęcia: Henryk Probus, pieczęć majestatowa, starostowie, prawo składu, przymus drogowy, suplika, świętopietrze, szczerbiec, rejzy (s. 150)
- Opisz dokładnie okoliczności utraty prze Polską Pomorza Gdańskiego
Temat: Zjednoczenie państwa polskiego na przełomie XIII/XIV w. (ss. 143- 151)

PRZYCZYNY ZJEDNOCZENIA POLSKI

- osłabione państwo było napadane przez: Mongołów, Krzyżaków, Brandenburczyków i Czechów
- do zjednoczenia dążył Kościół Katolicki (granice diecezji nie pokrywały się z granicami dzielnic)
- o zjednoczenie zabiegali też mieszczanie, którym granice i cła utrudniały handel
- wspólny język, kultura i tradycja (poczucie polskości)
- kult wspólnych świętych (św. Stanisław, św. Wojciech)
- obawa przed wzrostem znaczenia Niemców, którzy przeważali wśród mieszczan i wyższego duchowieństwa
- rozwój wielkich majątków rycerskich (szlacheckich), których nie ograniczały granice dzielnic

PIERWSZE PRÓBY ZJEDNOCZENIA PAŃSTWA:

- Leszek Czarny – skupił w swoim ręku Małopolskę, ziemię łęczycko- sieradzką oraz Mazowsze
- Henryk Probus – książę wrocławski, który przejął ziemie po Leszku Czarnym
- Przemysł II – zjednoczył Wielkopolskę (dziedziczną) i Pomorza Gdańskie (na mocy układu z 1282 z Mszczujem II), koronował się na króla Polski w 1295 jednak władał tylko kilka miesięcy zamordowany z inspiracji Brandenburgii w Rogoźnie
- Wacław II król Czech – objął Wielkopolskę, dążył do scalenia ziem polskich, Koronował się na króla Polski w 1300 r. W międzyczasie władzę w Polsce próbował objąć Łokietek. Przegrał jednak rywalizację z Wacławem II,. Został wówczas zmuszony do ucieczki za granicę.
- Wacław III – syn Wacława II panował krótko po swoim ojcu (zamordowany w Ołomuńcu)
- Władysław Łokietek powrócił i stanął na czele państwa polskiego dopiero po śmierci Wacława III – w 1306r.

PANOWANIE WŁADYSŁAWA ŁOKIETKA

- zajął Kraków, odzyskał ziemię sieradzką i łęczycką, zajął Pomorze Gdańskie.
- podjął wojnę z biskupem krakowskim Janem Muskatą
- stłumił bunt mieszczan krakowskich pod przywództwem wójta Alberta (1311).
- podporządkował sobie Wielkopolskę
- Podjął starania w Stolicy Apostolskiej o otrzymanie zgody na koronację, które przyniosły pozytywny skutek, w 1320 koronował się na króla Polski.
- Krzyżacy wezwani do pomocy pobili Brandenburczyków, sami zajęli jednak Gdańsk (1308), a w rok później całe Pomorze Gdańskie.
- Postępowanie procesowe prowadzone przed sądem papieskim w sprawie zwrotu Pomorza Gdańskiego zakończyło się korzystnym dla Polski wyrokiem. Nie został on jednak wykonany przez Krzyżaków.
- Prowadzona wojna z Krzyżakami, mimo zwycięstwa pod Płowcami (1331), dowiodła jednak ogólnej słabości militarnej strony polskiej. Król zmuszony został do oddania Krzyżakom Kujaw i ziemi dobrzyńskiej.

STRATY TERYTORIALNE POLSKI OKRESU ROZBICIA DZIELNICOWEGO:

- Pomorze Zachodnie – od XII w. przechodziło panowanie Niemiec, Danii, Brandenburgii a nawet Szwecji
- Pomorze Gdańskie W 1308 r. zajęte podstępnie prze Krzyżaków
- Ziemia chełmińska – nadana Krzyżakom w 1226 przez Konrada Mazowieckiego
- Mazowsze – dostało się pod zwierzchność lenną Luksemburgów czeskich w 1329 r. Pod kontrolę Polski przeszło za czasów Kazimierze Wielkiego
- Ziemia lubuska- utracona na rzecz Brandenburgii przez Bolesława Rogatkę
- Nowa Marchia (z Santokiem) – utracona na rzecz Brandenburgii w wyniku stopniowego podboju
- Śląsk – utracony w latach 1327 – 1331 na rzecz Jana Luksemburskiego

Przydatna praca?
Przydatna praca? tak nie 180
głosów
Poleć znajomym

Serwis Sciaga.pl nie odpowiada za treści umieszczanych tekstów, grafik oraz komentarzy pochodzących od użytkowników serwisu.

Zgłoś naruszenie