Przydatność 35%

Geografia - Wielkie formy ukształtowania powierzchni Ziemi

Autor:

Położenie lądów na świecie. 510 mln km2 powierzchnia Ziemi. 29% - 149 mln km 2 zajmują lądy. 71% - 361 mln km2 zajmuje woda. Ukształtowanie powierzchni lądowej. Nizina obszar równinny położony do wysokości 200 m n.p.m. Niziny na świecie: Nizina Francuska (Europa), Gangesu (Azja), Centralna (Ameryka Północna), Amazonki (Ameryka Południowa), Nullarbor (Australia). Wyżyna obszar wzniesiony powyżej 200 m n.p.m. Mniej rozczłonkowany niż góry, o małych różnicach wysokości względnych. Do wyżyn zaliczamy także Kotliny górskie. Największą pod względem powierzchni wyżyną jest Mongolska 3 mln km2 Druga pod względem wielkości jest wyżyna Irańska – 2,5 mln km2. Najwyżej wzniesiona wyżyna to Tybet 2500 – 5000 m n.p.m. Wyżyny na świecie: Wyżyna Bawarska (Europa), Irańska (Azja), Libijska (Afryka), Meksykańska (Ameryka Północna), Brazylijska (Ameryka Południowa). Góry najwyższe wzniesienia o dużych różnicach wysokościach względnej. Ze względu na wysokość dzielimy je na niskie, średnie i wysokie. Ze względu na budowę na: fałdowe, zrębowe i pochodzenia wulkanicznego. Góry na świecie: Alpy –Mont Blanc (4807 m n.p.m. Europa), Himalaje – Mont Everest (8848 m n.p.m. Azja), Kilimandżaro (5895 m n.p.m. Afryka), Alaska – McKinley (6194 m n.p.m. Ameryka Północna), Andy - Aconcagua (6959 m n.p.m. Ameryka Południowa). Kotlina rozległa, niezbyt mocno wydłużona, wklęsła forma terenu, ze wszystkich stron otoczona wzniesieniami. Może być w postaci zamkniętej (bezodpływowej) lub otwartej. Przylądek fragment wybrzeża zbiornika wodnego najdalej wysunięty w stronę wody na danym odcinku linii brzegowej, łącznie z towarzyszącym mu fragmentem lądu. Przylądek może być w postaci wyraźnego, choć niezbyt głębokiego, występu linii brzegowej lub też stanowić najdalsze wysunięte w wodę miejsce półwyspu. Przesmyk wąski pas lądu łączący dwa większe obszary lądowe, oddzielający od siebie dwa morza lub oceany. Depresja - obszar lądu położony poniżej poziomu morza. Najgłębsza depresja świata to Rów Jordanu z Morzem Czarnym 404 m p.p.m. Najbardziej rozległa depresja – tereny położone wokół Morza Kaspijskiego. Depresje na świecie: Morze Martwe (396 m p.p.m. Azja), Qattara (133 m p.p.m. Afryka), Laguna del Carbon (105 m p.p.m. Ameryka Południowa), Dolina Śmierci (86 m p.p.m. Ameryka Północna), Zuidplaspolder (7 m p.p.m. Europa). Kryptodepresja obszar depresyjny pokryty wodą. Najgłębsza kryptodepresja – Jezioro Bajkał, głębokość 1741 m.

Szelf - łagodnie opadający do głębokości 200 m przybrzeżny fragment lądu, pokryty wodą. Stok kontynentalny fragment dna oceanicznego. Zbudowany z tych samych skał, co ląd, ograniczony z jednej strony szelfem, a z drugiej basenem oceanicznym. Basen oceaniczny zajmuje 72% powierzchni dna, jest jego najmniej urozmaiconą częścią. Baseny na Atlantyku: Zielonego Przylądka, Północnoamerykański. Na Spokojnym: Peruwiański, Chilijski. Na Indyjskim: Somalijski. Grzbiet oceaniczny (śródoceaniczny) najwyższe wzniesienie dna oceanicznego, wynoszące się do 3 tys. m. Ich wierzchołki mogą stanowić wyspy, archipelagi, obszary aktywne sejsmicznie. Grzbiety: Himalaje, Grzbiet północnoatlantycki, południowoatlantycki, Wielorybi, Australijsko – antarktyczny. Rów oceaniczny najgłębsze miejsce oceanu, występuje u jego wybrzeży i brzegów kontynentu. Najgłębszy jest Rów Marjański 11034 m. Rowy: Japoński, Filipiński, Puerto Rico. Ukształtowanie powierzchni Polski. 173 m n.p.m. średnia wysokość Polski, 292 m n.p.m. średnia wysokość Europy. Najniższy teren Polski – Raczki Elbląskie 1,8 m p.p.m. Najwyższy teren Polski – Rysy 2499 m n.p.m. Pobrzeża kształtowały zlodowacenia, działalność rzeźbotwórcza morza – tworzenie wybrzeży (klify, mierzeje) Najwyższy teren pobrzeżu to Milejewska Góra 197 m n.p.m. na terenie wzniesień Elbląskich. Pojezierza rzeźba młodoglacjalna (jeziora polodowcowe, moreny) Najwyższy teren Wierzyca 329 m n.p.m. Najniższy teren obszar w dolinach rzecznych. Niziny (niż środkowopolski) Najwyżej wzniesiony obszar wokół Łodzi. Najniższy obszar w dolinach rzecznych (Wisła) Rzeźba staroglacjalna. Wyżyny (wyż polski) rzeźba erozyjnodemutacyjna. Góry Świętokrzyskie – występują gołoborza, Najwyższy szczyt Łysica 612 m n.p.m. Najniższy teren 120 m n.p.m. w okolicach Puław. Kotliny powstają na skutek ruchów górotwórczych lub w wyniku erozji. Najwyższy szczyt Słowińca 384 m n.p.m. Najniższy teren dolina Wisły 140 m n.p.m. Góry Sudety powstały w czasie orogenezy kaledońskiej i hercyńskiej, a położeniu uległy podczas orogenezy Alpejskiej. Kotliny – Jeleniogórska, Wałbrzyska, Kłodzka. Sudety góry zrębowe. Sudety najwyższe pasmo Karkonosze, Śnieżka 1602 m n.p.m. Młode góry fałdowe Karpaty. Orogeneza Alpejska. Podział Karpat: 1) Pogórze Karpackie (Wschodnie – Bieszczady – Tarnica 1346 m n.p.m.) Karpaty Zewnętrzne (Zachodnie – Beskid Żywiecki, Wysoki – Babia Góra 1725 m.n.p.m., Niski, Średni, Mały, Śląski, Sądecki), 2) Karpaty Wewnętrzne (Tatry, Podhale, Pieniny – Trzy Korony 982 m n.p.m.) Flisz Karpacki seria naprzemianlegle ułożonych warstw skał osadowych morskiego pochodzenia. Pobrzeża: Nizina Szczecińska, Pobrzeże Słowińskie, Żuławy Wiślane, Nizina Pruska. Pojezierza: Wielkopolskie, Dobrzyńskie, Mazurskie, Suwalskie, Lubelskie. Niziny: Wielkopolska, Mazowiecka, Podlaska, Polesie Lubelskie. Wyżyny: Śląska, Krakowsko – Częstochowska, Niecka – Nidziańska, Kielecko – Sandomierska, Lubelska, Wołyńska. Góry: Zrębowe – Sudety, Kotliny podgórskie – Kotlina Sandomierska, Fałdowe – Karpaty Zachodnie i Wschodnie.

Przydatna praca?
Przydatna praca? tak nie 184
głosów
Poleć znajomym

Serwis Sciaga.pl nie odpowiada za treści umieszczanych tekstów, grafik oraz komentarzy pochodzących od użytkowników serwisu.

Zgłoś naruszenie
JAK DOBRZE ZNASZ JĘZYK ANGIELSKI? x ads

Otrzymałaś kupon na darmowe lekcje angielskiego.

3 MIESIĄCE NAUKI MOŻESZ MIEĆ GRATIS.
Odbierz kupon rabatowy