I. PODMIOT jest główną częścią zdania. Nazywa wykonawcę czynności albo osobę (rzecz) ulegającą czynności, stanowi lub procesowi.
Rozróżniamy następujące typy podmiotu:

1). PODMIOT GRAMATYCZNY może być wyrażony
- rzeczownikiem w Mianowniku
- zaimkiem rzeczownym w Mianowniku
np. OLA ładnie śpiewa. ONA ładnie śpiewa.

2). PODMIOT LOGICZNY może być wyrażony
- rzeczownikiem w Dopełniaczu
np. JASIA nie było w szkole.

3). PODMIOT SZEREGOWY może być wyrażony
- grupą wyrazów w Mianowniku
np. W ogródku zakwitły TULIPANY, ŻONKILE I RÓŻE.

4). PODMIOT DOMYŚLNY
np. USIĄDĘ. (ja)

5). PODMIOT WYRAŻONY FRAZEOLOGIZMEM
np. ANIELSKIE WŁOSY pięknie wyglądają na choince.

6). ZDANIA BEZPODMIOTOWE
- nie znamy wykonawcy czynności
np. WybiTO szybę. (końcówka -no, -to), ŚWITA. (nie wiadomo co)


II. ORZECZENIE jest główną częścią zdania. Nazywa czynność, stan lub proces.
Wyróżniamy orzeczenia:

1). ORZECZENIE CZASOWNIKOWE
np. Rafał PISZE.

2). ORZECZENIE IMIENNE (kim? czym? jaki?)
np. Krzyś JEST NAUCZYCIELEM. (JEST --> łącznik, NAUCZYCIELEM -->orzecznik, czyli dowolna część mowy)

3). ORZECZENIE MODALNE
Składa się z dwóch części czasownika modalnego - działającego na wolę odbiorcy i bezokolicznika.
np. MUSZĘ WYJŚĆ. (muszę - czasownik modalny, wyjść - bezokolicznik)
CZASOWNIKI MODALNE:
- musisz
- powinieneś
- trzeba
- wypada
- należy
- chciałbym

4). ORZECZENIE WYRAŻONE FRAZEOLOGIZMEM
np. Krzyś WZIĄŁ NOGI ZA PAS.


III. OKOLICZNIK jest określeniem czasownika/orzeczenia, najczęściej odpowiada na pytania: jaki? który? czyj? ile?
Rodzaje okolicznika:
- miejsca (gdzie?skąd?)
- czasu (kiedy?)
- sposobu (w jaki sposób?)
- celu (po co?)
- warunku (pod jakim warunkiem?)
- przyczyny (dlaczego?)

OKOLICZNIK może być wyrażony:
- przysłówkiem
- wyrażeniem przyimkowym
- rzeczownikiem
- bezokolicznikiem
- przysłówkiem
- imiesłowem przysłówkowym współczesnym
Np. Mówił GŁOŚNO (jak?). Podejdź TU (gdzie?).


IV. DOPEŁNIENIE to poboczna część zdania, odpowiada na pytania przypadków zależnych (oprócz mianownika i wołacza).

DOPEŁNIENIE może być wyrażone:
- rzeczownikiem
- wyrażeniem przyimkowym
Np. Zrobię KOLACJĘ (co?). Powiem ELI (komu?).

Przydatna praca?
Przydatna praca? tak nie 1292
głosów
Poleć znajomym

Serwis Sciaga.pl nie odpowiada za treści umieszczanych tekstów, grafik oraz komentarzy pochodzących od użytkowników serwisu.

Zgłoś naruszenie