JEREMIASZ BARANOWSKI lat 13
Notatki z języka polskiego dla ucznia
Klasy 5-ej

Gramatyka i literatura:

1. Podmiot liryczny - osoba mówiąca w wierszu, która wypowiada swe uczucia, emocje. Przeważnie bywa nim autor wiersza.
2. Budowa klamrowa - występuje wtedy, gdy utwór kończy się i zaczyna tym samym zwrotem/strofą.
3. Epitet - środek artystyczny, który w wierszu jest przymiotnikiem łączonym z rzeczownikiem (np. mądry Artur).
4. Porównanie - środek, poetycki, który polega na porównywaniu ze sobą dwóch zwrotów, za pomocą cząstek: jak, jakby, jakoby, na kształt.

5. Przypadki:
M. kto? co? (jest)
D. kogo? czego? (nie ma)
C. komu? czemu? (się przyglądam)
B. kogo? co? (widzę)
N. z kim? z czym? (idę)
Msc. o kim? o czym? (mówię)
W. o! Ty moje, Wy moi itp.

6. Temat rzeczownika - część wyrazu, która podczas odmiany nie ulega zmianie.
7. Końcówka rzeczownika - część wyrazu, która przy odmianie ulega zmianie.
8. Oboczność tematyczna - występuje wtedy, gdy podczas odmiany wyrazu spółgłoska, czy samogłoska zmienia się w inną (np. mąż - męża)
9. "e" ruchome - jest to E, które podczas odmiany zanika (np. bez - bzu).
10. Uosobienie (personifikacja) - nadanie ludzkich cech (zachowań) roślinom, rzeczom, zwierzętom (np. oczy róży patrzą).
11. Egoista - osoba myśląca wyłącznie o sobie (narcyz)
12. Altruista - [przeciwieństwo egoizmu]

13. Bajka - krótki lub dłuższy utwór wierszowany, którego bohaterami są zwierzęta. Bajka zawiera morał (pouczenie), a treść bajki jest zawsze aktualna. Bajka dzieli się na epigramatyczną (krótką) i narracyjną (dłuższą).
Cechy bajki:
- bohaterami są zwykle zwierzęta;
- występuje kontrast (dobro - zło);
- narrator wygłasza morał;
- występowanie dialogów;
- zło przegrywa.

14. Wątek epizodyczny - zdarzenie w tekście, które NIE jest najważniejsze.
15. Liczebnik - jest odmienną częścią mowy. Odmienia się przez przypadki i rodzaje. Liczebniki dzielą się na: GŁÓWNE i PORZĄDKOWE.
- Liczebniki główne (ile? Tyle?) Wskazują na liczbę, np. pięciu chłopców.

- Liczebniki porządkowe (który z kolei?) Wskazują na kolejność, np. piąty uczeń, szóste spotkanie.

16. Dźwiękonaśladownictwo (onomatopeja) - naśladowanie dźwięków z otoczenia: Kap-kap, puk-puk oraz spółgłosek: ć, dź, sz, rz, ż, dz itp.
17. Neologizm - wyraz, który powstał na potrzebę danego utworu, w języku mówionym i pisanym nie występuje (np. gdybarze)
18. Kolokwializm - wyraz potoczny, który istnieje w mowie potocznej, ale nie występuje w języku poetyckim, czy pisanym (np. fajny, spoko).

19. Ballada - utwór epicko liryczny, którego rozkwit datuje się na przełomie XVIII/XIX wieku. Występuje w niej narrator, morał. Ważnymi cechami są: tajemniczość, obecność sił nadprzyrodzonych, przyroda bywa uosobiona, czasami brak zakończenia. Utwór wierszowany.

20.

Przydatna praca?

Następna strona: 1 2 3 Następna Pokaż wszystko

Przydatna praca? tak nie 347
głosów
Poleć znajomym

Serwis Sciaga.pl nie odpowiada za treści umieszczanych tekstów, grafik oraz komentarzy pochodzących od użytkowników serwisu.

Zgłoś naruszenie