profil

Podstawowe pojęcia statystyki

poleca 85% 345 głosów

Treść
Grafika
Filmy
Komentarze

Zbiorowości statystyczne lub populacje statystyczne - zbiór dowolnych elementów (osób, przedmiotów, faktów), podobnych pod względem określonych cech (ale nie identycznych) i poddanych badaniom statystycznym.

Podział zbiorowości statystycznych:
Skończenie lub nieskończenie liczne,
Statyczne (elementy obserwowane są w danym momencie) lub dynamiczne (w określonym przedziale czasu),
Jednorodne lub niejednorodne

Jednostka statystyczna - elementy składowe zbiorowości poddawane bezpośredniej obserwacji lub pomiarowi (obiekt badania).

Zbiorowość (populacja) generalna - wszystkie elementy, będące przedmiotem badania, co do których formułowane są wnioski ogólne.

Zbiorowość próbna (próba) - podzbiór populacji generalnej, obejmujący część jej elementów - wybranych w określony sposób. Próba podlega badaniu statystycznemu, a w wyniku jest uogólniany na zbiorowość generalną.

Badanie statystyczne - ogół prac mających na celu poznanie struktury określonej zbiorowości statystycznej.

Obserwacja statystyczna - proces zbierania informacji statystycznej.

Cechy statystyczne

Cechy statystyczne - właściwości charakteryzujące jednostki statystyczne (obiekty)
Cechy stałe - są wspólne dla wszystkich jednostek danej zbiorowości i nie podlegają badaniu, a jedynie decydują o zaliczeniu jednostki do określonej zbiorowości:
Rzeczowe - właściwości, które charakteryzują określony zbiór osób, rzeczy lub zjawisk
Przestrzenne - właściwości, które charakteryzują miejsce badania
Czasowe - jaki okres obejmuje badanie lub w jakim momencie się ono odbywa.

Cech zmienne - są to właściwości, które różnią poszczególne jednostki statystyczne (głównie one podlegają obserwacji):
Mierzalne - (ilościowe, kwantytatywne, zmienne) - właściwości które można zmierzyć i wyrazić za pomocą odpowiednich jednostek fizycznych (np. w kilogramach, centymetrach) zalicza się również do nich cechy quasi - ilościowe (porządkowe), kwantyfikują natężenie badanej właściwości przedstawionej w sposób opisowy, porządkując w ten sposób zbiorowość (np. oceny studentów: bdb, db, itp.)
Skokowe (dyskretne) - przyjmują skończony lub przeliczalny zbiór wartości na danej skali liczbowej, najczęściej jest to zbiór liczb całkowitych dodatnich (np. liczba osób w rodzinie, liczba usterek, itp.)
Ciągłe - mogą przyjąć każdą wartość z określonego przedziału liczbowego, przy czym liczba miejsc po przecinku jest uzależniona od dokładności dokonywanych pomiarów(np. waga detalu)

W przypadku badań zbiorowości wielowymiarowych zmienne (cechy mierzalne) dzielimy na:
Stymulanty - te cechy, których wyższe wartości pozwalają zakwalifikować daną jednostkę statystyczną jako lepszą z punktu widzenia realizowanego badania
Dominanty - cechy, których wysokie wartości świadczą o niskiej pozycji jednostki w zbiorze.
Niemierzalne - (jakościowe, kwalitatywne) - zwykle określone słownie (np. płeć)

Skale pomiarowe

Pomiar - czynność przyporządkowania liczb przedmiotom (obiektom) lub wydarzeniom zgodnie z pewnym zbiorem reguł. Wynikiem pomiaru są dwa rodzaje wielkości, te które mówią o liczebności zbioru obiektów i te, które charakteryzują stopień nasilenia zjawiska.

Skale pomiarowe ze względu na relacje dzielimy na:
Nominalne - relacja; równe różne; pomiar polega na zastosowaniu liczby jako nazwy, czyli grupowaniu jednostek w klasy (kategorie), którym przypisuje się nazwy czy liczby, np. studenci wg. rodzaju studiów, szczególny przypadek - skala dychotomiczna (dwupunktowa)
Porządkowa - relacja; większe lub mniejsze; pomiar polega na grupowaniu jednostek w klasy (kategorie), którym przypisuje się nazwy lub liczby i porządkuje się te klasy ze względu na stopień natężenia, w jakim posiadają one badaną cechę,
Przedziałowe - relacja: większa o tyle ; pomiar występuje wtedy, gdy uporządkowany zbiór wartości cechy składa się z liczb rzeczywistych, zero w tej skali ustalone jest dowolnie, np. skala Celsjusza i Fahrenheita, skala pozwala stwierdzić tylko o ile jest coś wyższe,
Stosunkowe (ilorazowe) - relacja: tyle razy większe; spełnia wszystkie aksjomaty liczb, pomiary w tej skali charakteryzują się stałymi ilorazami i zerem bezwzględnym, tylko w tej skali możliwe jest porównywanie jednostek za pomocą względnych charakterystyk: np. jeden obiekt jest dwa razy cięższy od drugiego.

Etapy badania statystycznego

W zależności od zakresu badania statystyczne dzieli się na: pełne i częściowe. Badanie statystyczne pełne obejmuje wszystkie jednostki zbiorowości. Badanie statystyczne częściowe obejmuje tylko niektóre jednostki statystyczne. Jednostki te są wybrane w określony sposób w zbiorowości i nazywane próbą statystyczną.

Niezależnie od rodzaju badania, wspólne wszystkim badaniom statystycznym są cztery etapy:
Projektowanie badania. Najpierw przygotowujemy badanie od strony merytorycznej i technicznej. Najważniejsze jest sprecyzowanie cwelu badania, zarówno diagnostycznego jak i praktycznego. Następnie określamy zbiorowość statystyczną i cechy statystyczne podlegające badaniu oraz podejmujemy decyzję o rodzaju badania. Potem wybieramy rodzaj danych statystycznych, określamy sposób ich pozyskania i przetwarzania oraz ustalamy harmonogram prac. Następnie przygotowujemy badanie od strony technicznej.
Gromadzenie materiału statystycznego. Wszystkie jednostki zbiorowości bądź próby statystycznej poddajemy obserwacji. Gromadzimy informacje o wartościach cech statystycznych ilościowych lub odmianach cech jakościowych. Docieramy również do danych, które zostały zgromadzone wcześniej, np. przez GUS. Materiał statystyczny poddajemy kontroli formalnej i merytorycznej w celu wyeliminowania ewentualnych błędów powstałych w trakcie jego gromadzenia.
Opracowanie materiału statystycznego. Materiał statystyczny porządkujemy. Dane prezentujemy liczbowo oraz za pomocą wykresów statystycznych.
Analiza statystyczna. Oceniamy właściwości zbiorowości statystycznych, przy wykorzystaniu właściwych metod statystycznych.

Czy tekst był przydatny? Tak Nie
Przeczytaj podobne teksty

Czas czytania: 4 minuty

Ciekawostki ze świata
Typ pracy