Przydatność 45%

Sprowadzenie Krzyżaków do Polski

Autor:

Sprowadzenie Krzyżaków
do Polski








PRZYCZYNY

W 1225r. do przebywającego w Rawennie wielkiego mistrza Zakonu Szpitala Najświętszej Marii Panny Domu Niemieckiego w Jerozolimie Hermana von Salzy przybyli wysłannicy księcia z dalekiej północy- Konrada Mazowieckiego mieli dla niego zaskakującą propozycję. Celem Konrada było zdobycie Prus i na ten cel chciał wyposażyć zakon niemiecki ziemia chełmińską lub inną w pobliżu pruskich. Czy Konrad potrzebował Krzyżaków, by obronili granice jego włości przed najazdami Prusów sąsiadujących z Mazowszem, czy raczej szukał sprzymierzeńca, który wykona ciężką prace za niego, a on będzie mógł przyłączyć już podbity kraj do swojego?
Krzyżacy wydali się Konradowi odpowiedni do realizacji jego celów. W ich regule była zapisana walka z poganami, a w chwili składania propozycji przez polskiego księcia byli bezrobotni i pozbawieni własnego państwa.
Założony pod koniec XII w. zakon, który pierwotnie prowadził szpital dla niemieckich pielgrzymów w Akce podczas oblężenia tego syryjskiego miasta, utracił swoją siedzibę gdy ostatnia krzyżowcy opuścili Ziemię Świętą. Od tej pory rycerze spod znaku krzyża szukali zatrudnienia w Europie, gdzie ciągle były ludy, które można było nawracać. Pierwsza okazja nadarzyła się na Węgrzech 1211r. Andrzej II – król tego kraju- powierzył im obronę granic przed Połowcami. Nie na długo. 23 lata później wypędzał ich z własnego kraju, nie zważając na protesty papieża, gdy zorientował się, że sieć warowni zamiast obronie granic, tak naprawdę służy umacnianiu państwowości zakonu. Miał o Krzyżakach tylko jedną opinię: są jak ogień w piersiach, jak mysz w plecaku, jak żmija w łonie.
Najwyraźniej opinia węgierskiego monarchy nie dotarła na Mazowsze. A może Konrad był zdania, że utworzenie państwa zakonnego to mniejsze zło niż istniejące włości Prusów? Może liczył, że uzyska część ziem Prusów i będzie miał pod bokiem zbrojnego sąsiada, który z biegiem czasu będzie musiał uzależnić się od niego?
Jeżeli wierzyć Janowi Długoszowi, Konrad przygotował korzystną dla siebie umowę. W tym zaś akcie – pisał 200 lat po tych wydarzeniach kronikarz – nadania braciom Krzyżakom przez księcia Mazowsza i Kujaw, Konrada, ziem chełmińskiej lubawskiej to przede wszystkim było szczególnie zastrzeżone i do tego zobowiązali się w jawnym dokumencie zarówno mistrz Herman, jaki bracia Krzyżacy, że ziemia pruska i jakakolwiek inna zdobyta na barbarzyńcach ma być dzielona po równej części między księcia Mazowsza i Kujaw Konrada, jego synów i następców, a po zdobyciu Prus ma ulec unieważnieniu nadanie ziemi chełmińskiej i lubawskiej, i mają one powrócić z pełnym prawem posiadania do Konrada i jego następców.
Jeżeli taka umowa została rzeczywiście zawarta, to Konrad Mazowiecki mógł poczuć się sprytnym politykiem. Ofiarował zakonowi ziemię, która już 4 lata wcześniej, gdy dawał ją biskupowi Prus Chrystianowi, w dużej części nie należała do niego. Biskup dostał znaczne niegdyś grody, które obecnie były zniszczone w wyniku najazdów pruskich. Gdy nadawał tę samą ziemię Krzyżakom, w większości należała już do Prusów. Konrad Mazowiecki poza ziemią chełmińską przekazał zakonnikom także miejsce na lewym brzegu Wisły, bo na prawym było zbyt niebezpiecznie




DOKUMENT „PRZYWILEJ KRUSZWICKI Z 1230R”. POTWIERDZONY PRZEZ PAPIEŻA GRZEGORZA XIX


W imię świętej niepodzielnej Trójcy, Ja Konrad, z bożego miłosierdzia książę Mazowsza i Kujaw, podaję do wiadomości, że z uwagi na nagrodę niebieską i zbawienie duszy mojej oraz dla obrony wiernych, za zgodą Agafii, żony mojej, i synów swych: Bolesława, Kazimierza, Ziemowita i Ziemysława, nadałem Marii św. I braciom Zakonu Niemieckiego całe terytorium chełmińskie niepodzielnie ze wszystkimi przynależnościami od tego miejsca, gdzie Drwęca opuszcza granicę Prus, wzdłuż rzeki aż do Wisły, a Wisłą aż do Ossy i biegiem Ossy aż do granic Prus, na wieczyste posiadanie z całym pożytkiem i z wszelką wolnością.

Opierając się na tym dokumencie, zakon krzyżacki zbudował jedno z najpotężniejszych państw w tej części Europy, zagrażając każdemu z sąsiadów
Konrad Mazowiecki (1187 - 1247)

Urodzony ok. 1187 r., zmarł 31 sierpnia1247 r., młodszy syn Kazimierza Sprawiedliwego i Heleny, księżniczki znoimskiej, żonaty z księżniczką ruską, Agafią. Po śmierci Mieszka Starego w 1202 r. objął rządy nad Kujawami i Mazowszem. Wspólnie ze swym bratem, Leszkiem Białym, podejmował wyprawy zbrojne na Ruś i przeciw Prusom, popierał reformę kościelną arcybiskupa Henryka Kietlicza, współdziałał przy udzielaniu przywilejów dla kościołów w Borzykowej i Wolborzu, a także walczył z Władysławem Laskonogim. Wspierał akcje misyjne cystersów na terenie Prus. W 1222 r. nadał biskupowi pruskiemu Chrystianowi liczne dobra w zdobytej przez siebie ziemi chełmińskiej i wziął udział w wyprawie krzyżowej przeciw Prusom. W latach 1225-1226 podjął rozmowy z Krzyżakami, wypędzonymi z Siedmiogrodu przez króla Węgier, i osadził ich w ziemi chełmińskiej, a w 1228 r. poczynił nadania dla braci dobrzyńskich. W tym samym roku porwał Henryka Brodatego z wiecu w Spytkowicach pod Zatorem. Na prośbę żony Henryka, Jadwigi, zwolnił go, w zamian za zrzeczenie się przez tamtego praw do Krakowa, który Konrad zajął w 1229 r. Henryk odzyskał jednak miasto w 1231 r., uzyskawszy od papieża unieważnienie deklaracji złożonej pod przymusem. Konrad zajął Kraków ponownie w 1241 r., po najeździe tatarskim. Zwoławszy do Skarbimierza przedstawicieli niechętnych mu wielkich rodów krakowskich (Gryfitów, Starżów, Odrowążów i Awdańców), uwięził ich. Wcześniej, w 1233 r. uwięził także na zamku w Czersku księżnę Grzymisławę i jej syna Bolesława Wstydliwego. W 1242 r. został wypędzony z Krakowa przez wojewodę Klemensa z Ruszczy Gryfitę. W 1243 r. pokonał go pod Suchodołem Bolesław Wstydliwy i wyparł z Małopolski. Konrad cieszył się opinią człowieka okrutnego. W 1217 r. skazał na oślepienie wojewodę mazowieckiego, Krystyna, a w 1239 r. wydał na męki i kazał powiesić płockiego scholastyka, Jana Czaplę, za co został obłożony klątwą. Aby uzyskać cofnięcie klątwy, poczynił liczne nadania i fundacje dla Kościoła.






KONRAD MAZOWIECKI







TRUDNY PRZECIWNIK HERMAN VON SALZA

1170-1239








Wielki mistrz krzyżacki był jednym z najwybitniejszych dostojników zakonu. Jego misją życiową stała się praca na rzecz Kościoła i cesarstwa- gdyby wiedział o tym Konrad Mazowiecki, pewnie nie zaczynałby z nim rozmów. Wielki mistrz zaraz po rozmowach z polskim księciem uzyskał od Fryderyka II potwierdzenie do przyrzeczonej przez Konrada Mazowieckiego ziemi chełmińskiej, a na dodatek zatwierdzenie praw zakonu do wszelkich zdobyczy na terenach pogańskich oraz nadanie mu praw i przywilejów właściwych księstwom Rzeszy Niemieckiej. Celem Krzyżaków stało się od tej pory wkroczenie do ziemi pruskiej i jej zdobycie na cześć i chwałę Boga. W tym oświadczeniu nie było ani słowa o oddawaniu Konradowi Mazowieckiemu części zdobytego terytorium.


ZAKON PRZYBYWA NAD WISŁĘ

Gdy pierwsi Krzyżacy pojawili się na ziemi chełmińskiej w 1226r. nie wzbudzili zaniepokojenia. Na polskie tereny przyjechało zaledwie 2 rycerzy wraz z kilkunastoma giermkami. Konrad Mazowiecki sam musiał wybudować im warownię w okolicach Torunia. I tam osamotnieni Krzyżacy, śpiewali pieśń smutku i żalu.
W ciągu 4 lat do łączyli do nich kolejni rycerze i zakon dysponował już setką zbrojnych. Od tej pory Mógł rozpocząć podbój ziem pruskich. Jednak pierwszy atak skończył się prawie całkowitą klęską rycerzy w białych płaszczach. Nie najlepszy początek misji nie zraził Krzyżaków. Gdy nie zdołali sami pokonać pogan, postanowili zrobić to rękami innych. W 1231r. w Europie zostało rozesłane wezwanie do krucjaty przeciw Prusom, na które odpowiedziało wielu rycerzy z Niemiec, Śląska i Polski. Podczas krucjat, które wspomagał Konrad Mazowiecki, zakon opanowywał coraz większe terytorium, a do końca XIIIw. podbił całe Prusy. W ten sposób na początku XIVw. z pomocą książąt piastowskich powstało państwo zakonne, które swoim obszarem niewiele ustępowało Polsce.




Źródła tekstowe:
-Kronika Polski Wydawnictwa Kluszczyński
-Encyklopedia Gutenberga Wydawnictwo Kurpisz
-strony internetowe

Przydatna praca?
Przydatna praca? tak nie 116
głosów
Poleć znajomym

Serwis Sciaga.pl nie odpowiada za treści umieszczanych tekstów, grafik oraz komentarzy pochodzących od użytkowników serwisu.

Zgłoś naruszenie
JAK DOBRZE ZNASZ JĘZYK ANGIELSKI? x ads

Otrzymałaś kupon na darmowe lekcje angielskiego.

3 MIESIĄCE NAUKI MOŻESZ MIEĆ GRATIS.
Odbierz kupon rabatowy