Przydatność 55%

Inny świat - Gustaw Herling – Grudziński

Autor: Szlachcianka

Problematyka utworu:

G. Herling – Grudziński przeżył sowiecki obóz w Jercewie. Napisał potem powieść pt. "Inny świat" ( wyd. ang. 1951 ) – chłodną relację, nie przesyconą zbytnim ładunkiem emocji, lecz nie pozbawioną refleksji filozoficznych.

Czas akcji:

"Inny świat" obejmuje dwa lata obozowego życia – od aresztowania za przestępstwo "bycia Polakiem" po styczeń 1942 – kiedy to autor po głodówce protestacyjnej został zwolniony i przedostał się do armii gen. Andersa.
Książka rzeczywiście przedstawia inny świat.
Świat łagru sowieckiego, w którym "preparuje się więźnia" – tzn. człowiek popada w stan, w którym "uczucia i myśli obluzowują się", "pomiędzy skojarzeniami powstają luki" – coś na kształt tępoty, posłuszeństwa, uległości - po to, aby przeżyć lub choćby uniknąć bólu czy głodu.
Obozowe zniewolenie – to fizyczne i psychiczne złamanie człowieka. Grudziński poraża czytelnika obrazem łagru, jaki odmalowuje w powieści.

Życie w łagrze:

Kolejne części utworu dotyczą różnych sfer obozowego życia: praca, posiłki, choroba, spotkania z ludźmi z zewnątrz, wiara, życie seksualne.
Te cząstki składają się na zorganizowaną całość, która ma być nie tylko dowodem potworności, lecz także próbą analizy i zrozumienia tak niepojętego systemu.

Oto realia obozu sowieckiego:

- selekcja i niszczenie słabszych ( klasyfikacja ludzi wg kotłów );
- "wyższość" więźniów przestępczych ( urków ) nad politycznymi;
- śmierć – wciąż obecna i stanowiąca cały proces: od chorób, głodu
po męki psychiczne;
- samobójstwo staje się aktem wolności i stanowienia o sobie;
- śmierć nie czyni wrażenia na tych, którym udaje się przeżyć;
- katorżnicza praca;
- wzajemna nieufność i powszechne donosicielstwo;
- "sponiewieranie" ciała ludzkiego: odmrożenia, wypadanie zębów i włosów,
kurza ślepota;
- absolutna zmiana znaczeń wartości, takich jak miłość, wolność,
miłość fizyczna, macierzyństwo.



Grudziński odtwarza łagrowy świat z dużą precyzją i dokładnością.
Jest to świat całkowicie inny – za drutami łagru obowiązują inne prawa, jest to machina nastawiona na całkowite wyeksploatowanie człowieka w niewolniczej pracy i pozbawienie go indywidualności.

Człowiek w łagrze:

Właściwie dzieje wszystkich więźniów Jercewa są wstrząsające, szokują nawet mało wrażliwego człowieka.

Oto Kostylew i jego proces samookaleczania. Człowiek ten, aby uniknąć pracy, codziennie wkładał rękę w ogień. Lecz nie dla samego "uciekania" przed wysiłkiem. "Ręka w ogniu" to bunt Kostylewa przeciw zniewoleniu, to idea: "nie będę dla nich pracował, choćby za cenę swojego cierpienia, zdrowia i życia".

Inny przykład rzeczy straszliwej, to nocne łowy i historia Marusi... Łowy "na kobiety" i gwałty nie mieszczą się w wyobraźni, fakt, że w potrzebie choćby odrobiny ludzkiego uczucia Marusia niewolniczo oddaje się Kowalowi, a ten, by nie zrazić do siebie kolegów, "oddaje" ją im jak "rzecz" do użytkowania - dławi w gardle. Podobnie historia "generalskiej doczki", którą zmuszono głodem do tego, by zrezygnowała z "cnotliwości". Udało się. Gdy odstąpiła od swych zasad raz – dziewczynie stało się obojętne: z kim, gdzie i kiedy – byle zdobyć jedzenie... Szybko utraciła urodę i jasność myślenia.

Podobnie tragiczny jest przypadek Pamfiłowa – bezgranicznie pogrążonego w miłości do syna, który wyrzeka się go, by nie być "rodziną przestępcy" – lecz sam potem trafia do obozu.

Poraża i napawa wstrętem wszechogarniająca siła donosu - Grudzińskiego wydał najlepszy przyjaciel... Analiza głodu – zwłaszcza gdy bohater podejmuje głodówkę pod koniec pobytu w Jercewie, gdy uwolniono Polaków po pakcie Sikorski – Majski, a kilku ( w tym Grudzińskiego ) pominięto. Opis poszczególnych etapów puchnięcia głodowego, analiza psychiki wyniszczonego człowieka – odbierają czytelnikowi sen.

Przydatna praca?
Przydatna praca? tak nie 69
głosów
Poleć znajomym

Serwis Sciaga.pl nie odpowiada za treści umieszczanych tekstów, grafik oraz komentarzy pochodzących od użytkowników serwisu.

Zgłoś naruszenie
JAK DOBRZE ZNASZ JĘZYK ANGIELSKI? x ads

Otrzymałaś kupon na darmowe lekcje angielskiego.

3 MIESIĄCE NAUKI MOŻESZ MIEĆ GRATIS.
Odbierz kupon rabatowy