Przydatność 65%

Stanisław August Poniatowski

Autor: Marzi

  • image
  • image
  • image
  • image
  • image
  • image
  • image

Urodzony w roku 1732, a zmarł w 1798. Królem Polski w latach 1764-95. Syn Stanisława Poniatowskiego i Konstancji z Czartoryskich. Został królem w wieku 32 lat.
Był człowiekiem wykształconym, ponieważ w swojej młodości wiele podróżował szczególnie do Francji i Anglii. Dzięki tym wyjazdom poznał wielu ludzi i wiele zagranicznych kultur, ale przede wszystkim mógł on dobrze zbadać organizmy tych państw, z których później czerpał wzory dla przyszłych reform Rzeczpospolitej.

„ Król miał oblicze szanowane, serce najlepsze, wiadomości rzeczy wielkie, grzeczność w obcowaniu nadzwyczajną, wymowę niepospolitą, ale razem w czynnościach tak słaby, że sam sobie prawie nigdy nie wierzył i dlatego radząc się drugich, każdy według interesu swego przeciągał go w stronę, gdzie zdążał.”
Franciszek Karpiński
OSTATNIA WOLNA ELEKCJA
6 września 1764 oku
Stanisław August Poniatowski był władcą elekcyjnym. Wolna elekcja, na której został obrany królem miała bardzo ciekawy przebieg.
Kiedy zmarł August III nadchodził czas wyboru króla. W Polsce zaczęły pojawiać się polityczne intrygi, osłabiające kraj. Stwarzały one dla państw europejskich dogodne warunki , które pozwalały ingerować w sprawy dotyczące państwa polskiego. Obce państwa stały na straży granic terytorium Rzeczpospolitej. Było do przewidzenia, że przy wyborze nowego króla najwięcej do powiedzenia będą miały Austria, Rosja, Prusy. Z tego wynika, że wtedy w wewnętrznym życiu politycznym Polski duże znaczenie miały wpływy państw sąsiednich oraz wpływy magnackie, a szczególnie familii Czartoryskich, która dążyła do przeprowadzenia reform ustrojowych przy pomocy Rosji. Po za tym Anglia i Francja chciały zwiększyć swoją siłę przy pomocy Polski. Rosja i Prusy także rywalizowały o wpływy w Polsce i obydwa stwarzały dla Polski śmiertelne niebezpieczeństwo. Niektóre z tych państw dążyły za wszelką cenę do rozbioru a inne chciały Polskę zachować w całości i przejąć nad nią kontrolę.
Rosja , chociaż pragnęła uzależnić od siebie nasz kraj , była też zainteresowana przeprowadzeniem ograniczonych reform w Rzeczypospolitej. Po śmierci Augusta III w 1763 roku, władczyni Rosji caryca Katarzyna II, wysunęła kandydaturę swojego protegowanego Stanisława Poniatowskiego. Zgodnie z jej wolą elekcję Poniatowskiego przeprowadzono 6 września 1764 roku pod osłoną wojsk rosyjskich stacjonujących pod Warszawą. Nowy król przyjął imię Stanisław August.

CO STANISŁAW AUGUST WNIÓSŁ DO RZECZPOSPOLITEJ ?
W pierwszych latach panowania Stanisława Augusta rozpoczęto reformowanie państwa przy poparciu stronnictwa Czartoryskich. W celu poprawienia stanu gospodarki ujednolicono miary i wagi, zniesiono prywatne cła na terenie kraju, rozpoczęto porządkowanie miast królewskich. Bardzo ważna była reforma waluty. W użycie weszły nowe monety, gdyż do tej pory w obiegu znajdowały się fałszywe, wprowadzone przez władcę Prus – Fryderyka II. Ograniczono liberum veto i odtąd nie obowiązywało ono przy omawianiu spraw gospodarczych. Posłom zezwolono na głosowanie zgodnie ze swoją wolą, nawet wbrew instrukcjom sejmikowym.

Oświata:
Stanisław August Poniatowski w 1765 r. założył w Warszawie Szkołę Rycerską. Była to pierwsza w dziejach Polski szkoła świecka. W 1773 r. sejm postanowił, że sprawami oświaty i wychowania młodzieży zajmie się powołana w tym celu Komisja Edukacji Narodowej
( Komisja Edukacyjna). Utworzona także Towarzystwo do Ksiąg Elementarnych, zajmujące się wydawaniem podręczników.
Sztuka:
W czasie panowania Stanisława Augusta Poniatowskiego w państwie polskim powstało wiele okazałych budowli i pałaców, król sprowadzał wielu zagranicznych malarzy, rzeźbiarzy i architektów. Świadczy to o wspaniałym i wyrafinowanym guście i wielkim wysiłku króla Augusta. Bardzo długo prowadzono prace w zamku zw. „Zamkiem Króla Jegomości i Rzeczpospolitej”, jego wnętrze zostało ozdobione rzeźbami, malowidłami, złotem i srebrem.
Ulubionym miejscem odpoczynku króla stały się jego ukochane Łazienki. Urządził on tam swoją letnią rezydencje, ich budowle także wypełniały liczne malowidła, antyki, nie zabrakło także egzotycznej sztuki chińskiej..
W architekturze czasów stanisławowskich rozwijane były różne style, ale dominował przede wszystkim KLASYCYZM.
Dużą rolę w życiu kulturalnym odgrywały słynne „ obiady czwartkowe”. W każdy czwartek Stanisław August Poniatowski zapraszał wielu wybitnych artystów i ludzi pióra. Byli wśród nich: IGNACY KRASICKI, GRZEGORZ PIRAMOWICZ, FRANCISZEK ZABŁOCKI, STANISŁAW TERBECKI i wielu innych.
Władca wybudował tam także teatr. W 1765 r. rozpoczęto w Warszawie wystawianie sztuk polskich w całym teatrarze. Wojciech Bogusławski był autorem pierwszych polskich sztuk. Dążył do wyparcia teatru obcego. Opracował i wyystawił pierwszą polską opoerę.

Reformy miały charakter bardzo ograniczony. Stanisław August musiał liczyć się zarówno z niechęcią konserwatywnie nastawionej szlachty, ale również z Rosją, przeciwną wzmocnieniu Rzeczypospolitej. Polityka ostrożnych reform nie powiodła się. Zaniepokojone państwa sąsiednie, Rosja i Prusy, zdecydowały się na ingerencję w wewnętrzne sprawy Rzeczypospolitej. Pretekstem stało się żądanie równouprawnieniu przez szlachtę różnowierczą , to znaczy prawosławną i protestancką. Podczas obrad sejmu część posłów i senatorów wyraziła oburzenie z powodu tych żądań .Wówczas ambasador carski Mikołaj Repnin nakazał przywódców opozycji porwać i wywieźć w głąb Rosji. Tym samym zmusił sejm do uległości.

WAŻNE WYDARZENIA ZWIĄZANE Z OSOBĄ STANISŁAWA AUGUSTA PONIATOWSKIEGO
 Konfederacja barska w lutym 1768 r.
 I rozbiór Rzeczpospolitej w 1772 r.
 Obrady Sejmu Czteroletniego w latach 1788-1792
 Uchwalenie Konstytucji 3 maja 1791r.
 Konfederacja Targowicka
 Wojna polsko- rosyjska w 1792r.
 II rozbiór Rzeczpospolitej w 1793 r.
 Insurekcja Kościuszkowska
 II rozbiór Rzeczpospolitej w 1795 r.





Przydatna praca?
Przydatna praca? tak nie 254
głosów
Poleć znajomym

Serwis Sciaga.pl nie odpowiada za treści umieszczanych tekstów, grafik oraz komentarzy pochodzących od użytkowników serwisu.

Zgłoś naruszenie
JAK DOBRZE ZNASZ JĘZYK ANGIELSKI? x ads

Otrzymałaś kupon na darmowe lekcje angielskiego.

3 MIESIĄCE NAUKI MOŻESZ MIEĆ GRATIS.
Odbierz kupon rabatowy