profil
  • Dodaj materiał
  • Zadaj pytanie

Baza wiedzy / /

Rodzaje deklinacji rzeczownika
poleca 73% 179 głosów
Treść

Na podstawie rodzaju gramatycznego rzeczownika można wyróżnić trzy gromady deklinacyjne. Każda z nich posiada właściwości niewystępujące w dwóch pozostałych grupach odmian.

• odmiana męska

liczba pojedyncza końcówki
równoległe
M. pan mąż brat palec słup Kazio stół ø, o
D. pana męża brata palca słupa Kazia stołu a, u
C. panu mężowi bratu palcu słupowi Kaziowi stołowi u, owi
B. pana męża brata palec słup Kazia stół a, ø
N. panem mężem bratem palcem słupem Kaziem stołem em
Ms. panu mężu bracie palcu słupie Kaziu stole u, e
W. panie! mężu! bracie! palcu! słupie! Kaziu! stole! e, u
liczba mnoga
M. panowie mężowie bracia palce słupy Kaziowie stoły owie, a, y, e
D. panów mężów braci palców słupów Kaziów stołów ów, i
C. panom mężom braciom palcom słupom Kaziom stołom om
B. panów mężów braci palce słupom Kaziów stoły ów, i, e, y
N. panami mężami braćmi palcami słupami Kaziami stołami ami, mi
Ms. panach mężach braciach palcach słupach Kaziach stołach ach
W. panowie! mężowie! bracia! palce! słupy! Kaziowie! stoły! owie, a, y, e

Rzeczowniki należące do tej samej gromady deklinacyjnej mają w tym samym przypadku różne końcówki. Nazywa się je końcówkami równoległymi.

• odmiana żeńska

liczba pojedyncza końcówki
równoległe
M. droga praca łata gospodyni ość rzecz a, i, ø
D. drogi pracy łaty gospodyni ości rzeczy i, y
C. drodze pracy łacie gospodyni ości rzeczy e, y, i
B. drogę pracę łatę gospodynię ość rzecz ę, ø
N. drogą pracą łatą gospodynią ością rzeczą ą
Ms. drodze pracy łacie gospodyni ości rzeczy e, y, i
W. drogo! praco! łato! gospodyni! ości! rzeczy! o, i, y
liczba mnoga
M. drogi prace łaty gospodynie ości rzeczy i, e, y
D. dróg prac łat gospodyń ości rzeczy ø, i, y
C. drogom pracom łatom gospodyniom ościom rzeczom om
B. drogi prace łaty gospodynie ości rzeczy i, e, y
N. drogami pracami łatami gospodyniami ościami rzeczami ami (mi)
Ms. drogach pracach łatach gospodyniach ościach rzeczach ach
W. drogi! prace! łaty! gospodynie! ości! rzeczy! i, e, y

• odmiana nijaka

liczba pojedyncza końcówki
równoległe
M. dziecko źródło spotkanie źrebię znamię obserwatorium o, e, ę
D. dziecka źródła spotkania źrebięcia znamienia obserwatorium a
C. dziecku źródłu spotkaniu źrebięciu znamieniu obserwatorium u
B. dziecko źródło spotkanie źrebię znamię obserwatorium o, e, ę
N. dzieckiem źródłem spotkaniem źrebięciem znamieniem obserwatorium em
Ms. dziecku źródle spotkaniu źrebięciu znamieniu obserwatorium u, e
W. dziecko! źródło! spotkanie! źrebię! znamię! obserwatorium! o, e, ę
liczba mnoga
M. dzieci źródła spotkania źrebięta znamiona obserwatoria i, a
D. dzieci źródeł spotkań źrebiąt znamion obserwatoriów i, ø, ów
C dzieciom źródłom spotkaniom źrebiętom znamionom obserwatoriom om
B. dzieci źródła spotkania źrebięta znamiona obserwatoria i, a
N. dziećmi źródłami spotkaniami źrebiętami znamionami obserwatoriami mi, ami
Ms. dzieciach źródłach spotkaniach źrebiętach znamionach obserwatoriom ach
W. dzieci! źródła! spotkania! źrebięta! znamiona! obserwatoria! i, a

To typowa odmiana przez przypadki, ale trzeba pamiętać, że obok nich pojawia się cała gama różnych odstępstw. Do tego dochodzą jeszcze końcówki równoległe, z których nie zawsze potrafimy wybrać tę właściwą.

Wybór i użycie końcówek równoległych zależy tak naprawdę od zwyczaju, a wskaźnikiem powinno być tzw. wyczucie językowe.
Pamiętaj, że w razie wątpliwości najlepiej zajrzeć do Słownika poprawnej polszczyzny lub Słownika języka polskiego.

Podoba się? Tak Nie
Więcej informacji:
Podobne teksty:

Materiał opracowany przez eksperta

Czas czytania: 7 minut

Spis treści