Wyróżniamy trzy rodzaje dojrzałości - społeczną - psychiczną - biologiczną Dojrzałość społeczna wyraża się w dostrzeganiu potrzeb i wartości innych ludzi, w umiejętności współpracy, w podejmowaniu bezinteresownych działań na rzecz...
Dżdżownice są niezwykle istotnymi mieszkańcami gleby, pełniącymi kluczową rolę w ekosystemie. Są znane z prowadzenia ryjącego trybu życia, który wpływa korzystnie na strukturę gleby i jej zdolność do utrzymania życia roślin. Te bezkręgowce...
Glonami zwyczajowo określa się dość daleko spokrewnione grupy organizmów samożywnych ( wszystkie zawierają chlorofil i przeprowadzają fotosyntezę ) o stosunkowo prostej budowie ciała. Ich życie jest związane ze środowiskiem wodnym, choć niektóre...
Cukry Są to węglowodany. Cukry są głównym źródłem energii dla organizmu. Skrobia -> Glukoza -> Glikogen. Glikogen jest odkładany w mięśniach i w wątrobie. Przykłady produktów z zawartością skrobi:...
1. Systematyka grzybów: Podkrólestwo- Grzyby Gromada- Grzybowce Podgromada- Śluzorośla Podgromada- Grzyby właściwe Gromada- Porosty 2. Grzyby wiadomości ogólne: Grzyby są organizmami heterotroficznymi, których komórki mają ściany przesycone...
Właściwości i budowa białek Białka są to polimery aminokwasów białkowych połączony ze sobą wiązaniami peptydowymi, w których liczba reszt aminokwasowych przekracza 100. Głównymi pierwiastkami wchodzącymi w skład białek są C, O, H, N, S, P,...
Inżynieria genetyczna określana jest jako postępowanie zmierzające do przekształcania informacji genetycznej poprzez stosowanie różnych technologii. Inżynieria genetyczna polega zatem na wprowadzaniu do komórek organizmu, którego cechy chcemy...
-ten jadłospis spełnia dzienne zapotrzebowanie na witaminy i sole mineralne (osoba w wielku dojrzewania) -dzienna ilość kalorii w tym jadłospisie to ok. 1200-1600 Kcal Dzień 1: Śniadanie: -100g pumpernikla -5g masła roślinnego -50g...
Cóż jest piękniejsze niż kasztanowiec. Jest on masywnym drzewem, które rośnie najczęściej w naszych parkach i miejskich skwerach. Z grubego pnia pokrytego szorstką, brązową korą wyrastają potężne konary. Tworzą one rozłożystą, zieloną koronę, w...
EUGLENA, klejnotka, Euglena, rodzaj pierwotniaków z gromady wiciowców zwierzęcych; komórki dł. do 500 µm, owalne, wrzecionowate, spłaszczone; na przednim biegunie komórki 2 wici (1 zwykle krótsza), osadzone na ciałkach podstawowych (kinetosomach),...
W organizmie człowieka wyróżniamy cztery grupy krwi, i w genotypach grup A, B, AB i 0 występuje zjawisko kodominacji. Zapis genotypowy grup krwi: - gr. A - Ia Ia [lub Iai] - gr. B - Ib Ib [lub Ibi] - gr. AB - Ia Ib - gr. 0 - ii Grupy krwi...
Serce to najważniejszy narząd. Jest to pompa w kształcie gruszki, która nieustannie rozprowadza krew wokół organizmu, dostarczając składniki odżywcze i tlen do narządów i tkanek. Serce uderza 70 razy na minutę. Przepompowuje w tym czasie od 4 do 6...
Nabłonek jest to zespół komórek, które są ułożone ściśle obok siebie, tworzące jednolitą warstwę. Komórki nabłonka oraz ich jądra są różnego kształtu. Większość komórek posiada jedno jądro, ale także zdarzają się komórki z dwoma jądrami, a nawet z...
Powstanie zwierząt na ziemi i początki ich rozwoju ewolucyjnego określa się na około 2 miliardy lat wstecz. Liczbę gatunków dotychczas poznanych i opisanych szacuje się na około 1,5 mln lat. Tworzą one królestwo zwierząt. Zwierzęta te to...
Zdrowie dla człowieka to najdroższa, najcenniejsza wartość i niczym nie można go zastąpić. Dopóki jesteśmy zdrowi, nie interesujemy się naszym organizmem. Sytuacja radykalnie się zmienia gdy zaczynamy chorować, wtedy próbujemy dowiedzieć się jak...
Owady (insecta) to najliczniejsza gromada typu stawonogów(Arthropoda). W porównaniu z innymi gromadami obejmują one największą liczbę gatunków zwierząt na Ziemi. W większości wypadków są to zwierzęta lądowe, z których nieliczne tylko przystosowały...
Środowisko naturalne jest niezwykle ważnym, choć na co dzień niezauważanym i niedostrzeganym elementem życia. Ono stanowi jednak nasze otoczenie i właśnie dla tego musimy je chronić. Jeżeli nie zadbamy o jego czystość, skazani będziemy na życie w...
Charakterystyczną cechą rozmnażania się ssaków jest zapłodnienie wewnętrzne. Układ rozrodczy żeński składa się z parzystych jajników i jajowodów. Pod wpływem hormonów produkowanych przez przysadkę dojrzałe jajo uwolnione jest do jajowodu. Owulacja...
1. Wstęp Koty to zwierzęta występujące na całym świecie z wyjątkiem stref podbiegunowych, które potrafiły przystosować się zarówno do wilgotnych lasów tropikalnych, do sawanny i półpustynni, a także do wysokich gór. Jedyny z kotowatych,...
Karol Darwin urodzony w Anglii w 1809 r. stał się jednym z najsłynniejszych przyrodników w dziejach ludzkości. Darwin stworzył najlepiej udokumentowaną teorię ewolucji. W czasie pięcioletniej podróży dookoła świata zebrał mnóstwo informacji...
Immunologia – nauka o odporności organizmu Odporność organizmu – to jego zdolność do niszczenia obcych białek i komórek. Antygen – białko wywołujące w organizmie reakcje obronne. Patogen – obca komórka lub białko wywołujące choroby. -...
Przyczyny efektu cieplarnianego Przyczyną efektu cieplarnianego jest nadmierne gromadzenie się gazów cieplarnianych w atmosferze Ziemi, spowodowane między innymi przeszło stuletnim rozwojem przemysłu i spalaniem paliw kopalnych - węgla i ropy...
Sto milionów lat przed tym, jak ludzie zaczęli żyć w jaskiniach, niektóre gatunki owadów wykształciły w pełni rozwiniętą strukturę społeczną. Owady społeczne to takie, u których występuje podział pracy, wykonywanej przez poszczególne osobniki...
Bakterie są najstarszymi, najmniejszymi i najprostszymi organizmami jednokomórkowymi, które występują we wszystkich środowiskach, nawet w tych w których inne organizmy nie są w stanie przeżyć. Są wszechobecne, To niezwykle szerokie...
TAKSONOMIA 1.Systematyka: -nauka zajmująca się porządkowaniem istot żywych uwzględniająca w I rzędzie stosunki pokrewieństwa ustalone przez pochodzenie -dział nauki biologii zajmujący się klasyfikowaniem gatunków roślinnych i zwierzęcych dążący do...
Jama nosowa - podzielona na 2 połowy przegrodą zbudowaną za kości i chrząstki, - wokół jamę nosowej znajdują się przestrzenie wypełnione powietrzem tzw. zatoki oboczne nosa, - od tyłu jama nosowa łącze się poprzez nozdrza tylne z jamą...
1.Zanieczyszczenia powietrza atmosferycznego. Powietrze atmosferyczne to bezbarwna i bezwonna mieszanina gazów. Składa się z azotu (78%), tlenu (21%), gazów szlachetnych, dwutlenku węgla (0,03%) oraz pary wodnej i zanieczyszczeń pochodzenia...
Aparat szparkowy są to dwie komórki w skórce liścia i łodygi, między którymi znajduje się przestwór międzykomórkowy - szparka. Dzięki aparatom szparkowym odbywa się wymiana gazowa pomiędzy atmosferą wewnętrzną organów roślinnych a otoczeniem; do...
Stawonogi są dziś największą grupą zwierząt zarówno pod względem liczby gatunków jak i biomasy. Występują praktycznie we wszystkich dostępnych zwierzętom środowiskach- od głębokich mórz po bezwodne pustynie. Nieliczne bywają nawet wewnętrznymi...
Zacznę od królestwa Monera. Do tego królestwa należą przede wszystkim bakterie – niewielkie, jednokomórkowe organizmy prokariotyczne o zróżnicowanym metabolizmie i trybie życia. Jedną z cech różniących komórki bakteryjne od innych jest grubość...
ODDZIAŁYWANIA POMIĘDZY ORGANIZMAMI Środowisko biotyczne, którym są dla każdego organizmu inne organizmy, ulega ciągłym zmianom w efekcie wzajemnego oddziaływania na siebie wszystkich organizmów. Oddziaływania międzygatunkowe wpływają na...
Czynniki zagrażające środowisku leśnemu można podzielić na: antropogeniczne, biotyczne i abiotyczne.Wśród wielu czynników antropogenicznych ciągle największe zagrożenie stanowią pożary. Ich najczęstrzymi przyczynami jest wypalanie traw i umyślne...
DOJRZEWANIE Jest to całość przemian, jakim podlega organizm dziecka, przeobrażając się w organizm osoby dorosłej. Zmiany te zachodzą jednocześnie w budowie zewnętrznej i wewnętrznej. W przypadku zmian wewnętrznych organizmu, wywołane jest to...
W każdym środowisku mamy do czynienia ze strefowym rozmieszczeniem gatunków roślin i zwierząt (biocenoza). Ekosystem jeziora to dobrze wyodrębniony fragment biosfery, o dość wyraźnych granicach, silnej wewnętrznej integracji i stosunkowo...
TKANKA NABŁONKOWA Jedno- lub wielokomórkowa, komórki ścisle przylegają do siebie Powstają z niej gruczoły Ochronna Wyścielająca Wydzielnicza TKANKA MIĘŚNIOWA GŁADKA Wydłużony kształt jądro centralnie ułożone Buduje żołądek...
W załączniku cała krzyżówka z hasłami. 1. Ogólne określenie dolegliwości, dotyczące różnego rodzaju przewlekłych dolegliwości stawów, kości, mięśni. 2. Rodzaj połączenia kości uniemożliwiający poruszanie się kości względem siebie. 3....
Fiołek polny Viola arvensis Murr. Roślina roczna, ozima lub jara, 5-15 cm wys. Liście z pierzastodzielnymi przylistkami. Szczytowa łatka przylistka znacznie mniejsza i wybitnie odmienna od blaszki liściowej. Kwiaty 10-15 mm dł. Korona równie...
Odpowiednia higiena uszów Przede wszystkim trzeba regularnie oczyszczać uszy z zalegającej woskowiny - naturalnej substancji, powstającej w zewnętrznym przewodzie słuchowym, złożonej z wydzieliny gruczołów woskowinowych, łojowych i potowych, a...
„Wpływ tworzyw sztucznych na życie człowieka” Temat: „wpływ tworzyw sztucznych na życie człowieka” jest bardzo szeroki. Obejmuje bowiem nie tylko zły wpływ tworzyw sztucznych na nasze zdrowie i środowisko, w którym żyjemy, ale również wielki...
1. Budowa Chromosomu Chromosom składa się z ramion rozdzielonych centromerem. Podłużnie jest podzielony na dwie połówki – chromatydy. Każda chromatyda zawiera pojedynczą, bardzo długą cząsteczkę DNA. 2. Liczba Chromosomów w Komórkach -...
Powietrze, mieszanina gazów oraz cząstek stałych, z których składa się atmosfera ziemska. To przeważnie właśnie ukazuje się nam po wpisaniu hasła „powietrze” do jednej z wielu encyklopedii. Ale jakie znaczenie ma to powietrze dla życia na Ziemi?...
Ryby są ważnym składnikiem środowiska naturalnego. Stosunek człowieka do nich zmienia się jednak w przeciągu wieków. Pierwotnie ryby stanowiły dla niego jedno z głównych źródeł stosunkowo łatwo dostępnego pokarmu. Świadczą o tym liczne wykopaliska...
TKANKA MIĘŚNIOWA Tkanka mięśniowa, składa się z włókien mięśniowych, zbudowanych z miocytów (zespołów komórek mięśniowych), posiadających zdolność do aktywnego kurczenia się. Rodzaje tkanki mieśniowej: -mięsień poprzecznie prążkowany -mięsień...
KORZENIE ROŚLIN NASIENNYCH KORZEŃ - jest organem, który podczas kiełkowania nasienia rozwija się pierwszy. Swoje liczne działania pełni dzięki licznym rozgałęzieniom rozchodzącym się w glebie. KORZEŃ GŁÓWNY rośnie na przedłużeniu pędu...
Stawonogi tworzą najliczniejszy i najbardziej zróżnicowany typ w świecie zwierząt. Żyją we wszystkich warunkach środowiskowych, na całej kuli ziemskiej. Zachowując wspólny podstawowy plan budowy ciała wytworzyły ogromne bogactwo form. Liczba...
Systematyka roślin, to dział botaniki, którego zadaniem jest ujęcie olbrzymiej rozmaitości świata roślinnego: 1. Przez wyróżnienie i opisanie jako systematyczne jednostki, czyli taksony grup osobników o wspólnych cechach, odróżniających je od...
Korzeń budowa morfologiczna : - strefę korzeni bocznych, - strefę włośnikową, - strefa wydłużania - stożek wzrostu korzenia - czapeczkę Funkcje korzenia : - przymocowanie do podłoża, - pobieranie wody i soli...
KIŁA-choroba weneryczna wywołana przez krętka bladego mająca przebieg przewlekły z okresami remisji i nawro- -tów,atakująca wszystkie narządy.Choroba szerzy się głównie grogą płciową,przez kontakt z chorym i przez krew. W zależności od sposobu...
PLAN PRACY TEMAT: Proces trawienia pokarmu 1. Wstęp 2. Gruczoły trawienne i ich funkcje a. Ślinianki b. Trzustka c. Wątroba d. Gruczoły żołądkowe e. Gruczoły jelitowe 3. Trawienie oraz wchłanianie cukrów, tłuszczów, białek a. Czym...